Bu site şu anda temel özellikleri uygulamaktadır ve henüz hasta kullanımı için hazır değildir.
Bu site şu anda temel özellikleri uygulamaktadır ve henüz hasta kullanımı için hazır değildir.
Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır — tıbbi tavsiye değildir
Ne kadar ciddi?
Ölüm riski
Evet
Aşı mevcut mu?
Belirtilere kadar süre
Etkilenen ülkeler
Aktif salgınlar
Aşılama ile son derece önlenebilir (ilk dozdan 2 hafta içinde etkili). Hijyen koşulları yetersiz ülkelerde yaygın risk. Aşılanmamışsanız çiğ gıda ve arıtılmamış sudan kaçının. İyileşme ömür boyu bağışıklık sağlar.
Hepatit A virüsünün (HAV) neden olduğu akut karaciğer enfeksiyonu. Fekal-oral yolla bulaşır, kronikleşmez ancak nadiren fulminan hepatite neden olabilir.
Belirtiler | Sıklık | Şiddet | Başlangıç |
|---|---|---|---|
| Karın ağrısı | 60% | Orta | Erken dönem |
| Yorgunluk | 80% | Orta | Erken dönem |
| Ateş | 70% | Hafif | Erken dönem |
| İştahsızlık | 80% | Hafif | Erken dönem |
| Halsizlik | 75% | Hafif | Erken dönem |
| Bulantı | 70% | Orta | Erken dönem |
| Baş ağrısı | 50% | Hafif | Erken dönem |
| Miyalji | 50% | Hafif | Erken dönem |
| Kusma | 40% | Hafif | Erken dönem |
| Koyu idrar | 80% | Orta | Doruk dönem |
| Hepatomegali | 60% | Orta | Doruk dönem |
| Sarılık | 70% | Ağır | Doruk dönem |
| Kaşıntı | 40% | Hafif | Doruk dönem |
| Kilo kaybı | 30% | Hafif | Doruk dönem |
| Artralji | 15% | Hafif | Doruk dönem |
| Splenomegali | 15% | Hafif | Doruk dönem |
| Döküntü | 5% | Hafif | Doruk dönem |
| İshal | 20% | Hafif | Her dönem |
Highly contagious liver infection caused by the hepatitis A virus.
Hepatit A, Hepatit A virüsünün (HAV) neden olduğu akut bir karaciğer enfeksiyonudur. Fekal-oral yolla bulaşır (kontamine su ve yiyecekler, kişiden kişiye temas). Her zaman akut seyreder — kronikleşmez. Hastalığın şiddeti yaşa bağlıdır: 6 yaş altı çocukların ~%70'i asemptomatiktir, yetişkinlerde ise %70'den fazlası sarılıklı seyreder.
Türkiye, hepatit A açısından orta endemik bir ülkedir. Son 20 yılda altyapı iyileştirmeleri ve aşılama ile prevalans düşmüştür; ancak bu durum "epidemiyolojik geçiş" yaratmıştır — daha fazla genç yetişkin bağışıklıktan yoksun kalmıştır. 2012'de hepatit A aşısı Ulusal Aşı Takvimine eklenmiştir (18. ve 24. aylarda 2 doz).
Özellikle güneydoğu illerinde ve kırsal kesimlerde sporadik salgınlar görülebilmektedir. Bildirimi zorunlu bir hastalıktır.
Acil durum belirtileri:
İleri sarılık + bilinç bulanıklığı (hepatik ensefalopati — acil)
Spontan kanama (koagülopati)
Sürekli kusma, oral sıvı alamama (dehidratasyon)
Şiddetli karın ağrısı
112'yi arayın veya en yakın acil servise başvurun.
En yaygın belirti ve semptomlar
Kuluçka süresi: 15–50 gün (ortalama 28 gün)
Prodromal dönem (1–2 hafta):
Şiddetli halsizlik, iştahsızlık, bulantı, kusma
Sağ üst kadran ağrısı veya rahatsızlık hissi
Ateş (genellikle <39°C)
Miyalji, artralji
İkterik dönem (2–4 hafta):
Sarılık: Skleral ikter, koyu idrar ("çay rengi"), açık renkli gaita
Kaşıntı (pruritis)
Hepatomegali
Yetişkinlerin >%70'inde sarılık görülür; çocuklarda genellikle anikterik
Fulminan hepatit: ~%0,5 (yetişkinler), mortalite %50–70 — kronik karaciğer hastalarında risk çok daha yüksek
İyileşme: Genellikle 2–3 ayda tam iyileşme. Relaps %10–15 olguda görülebilir.
Belirtileri bilmek, hızlı müdahale için ilk adımdır.
Tipik hastalık seyri:
Yaşa bağlı klinik tablo:
6 yaş altı çocuklar: çoğunlukla asemptomatik (%70), ancak yüksek bulaşıcılık.
Yetişkinler: >%70'i semptomatik, %40–70'inde sarılık.
Bulaşıcılık: Sarılık başlangıcından önceki 2 hafta boyunca maksimumdur. Fekal virüs atılımı: sarılıktan 1–3 hafta önce ile 1 hafta sonrasına kadar.
Bu hastalık nasıl teşhis edilir
Laboratuvar:
Anti-HAV IgM: Akut enfeksiyonun tanısı — semptom başlangıcından 5–10 gün öncesinden itibaren pozitif, 3–6 ay devam eder
Anti-HAV IgG: Geçirilmiş enfeksiyon veya aşılama sonrası bağışıklık (ömür boyu)
Karaciğer fonksiyon testleri: ALT/AST belirgin yüksek (genellikle >1.000 IU/L)
Bilirübin: Direkt bilirübin yüksek
Bildirim: Sağlık Bakanlığı'na bildirimi zorunludur.
Mevcut tedavi yöntemleri
Tedavi — destek tedavisi (spesifik antiviral yoktur):
Yatak istirahati (aktivite kısıtlaması)
Yeterli hidrasyon ve beslenme desteği
Hepatotoksik maddelerden kaçınma: Alkol (en az 6 ay), parasetamol (dikkatli doz)
Antiemetikler (gerekirse)
Fulminan hepatit → karaciğer nakli değerlendirilmeli
Türkiye'de tedavi erişimi: Tüm devlet hastanelerinde ve aile sağlığı merkezlerinde ücretsiz.
Çoğu vaka erken teşhisle etkili bir şekilde tedavi edilir.
Kendinizi nasıl korursunuz
Aşılama:
Ulusal Aşı Takvimi (GBP) — 2012'den itibaren:
Seyahat aşısı:
2 doz (0, 6–12 ay arayla)
Twinrix (hepatit A+B kombine): 3 doz (0, 1, 6 ay) — seyahat edenlere uygun
Seyahatten en az 2 hafta önce 1. doz
Gıda ve su hijyeni:
"Pişir, kaynat, soy ya da unut" kuralı
Şebeke suyu güvenilir olmayan bölgelerde şişe suyu kullanın
Çiğ deniz ürünleri, yıkanmamış meyve-sebzeden kaçının
Temas sonrası profilaksi:
Temastan sonra 14 gün içinde aşı (sağlıklı 1–40 yaş)
İmmünglobulin: >40 yaş, immünsüpresif, kronik karaciğer hastası
Hazırlık en iyi korunmadır.
Seyahat edenlere öneriler:
Yüksek endemik bölgelere seyahat öncesi aşılama (seyahatten ≥2 hafta önce)
Gıda ve su hijyenine dikkat — özellikle sokak yiyecekleri
Türkiye içi seyahat: Güneydoğu ve doğu illerinde dikkatli olun
Hac/Umre: Aşılama önerilir (kalabalık, farklı ülkelerden gelenler)
Türkiye'ye gelen yolcular: 2012 sonrası doğan Türk çocukları genellikle aşılıdır; ancak yetişkin yolcuların aşı durumu kontrol edilmelidir.
İstatistikler ve coğrafi veriler
Türkiye orta endemik ülke. 2012'de aşının takvime eklenmesiyle çocukluk çağı vakaları azalmıştır. Epidemiyolojik geçiş: Genç yetişkinlerde bağışıklık boşluğu. Güneydoğu illerinde ve kırsal kesimlerde sporadik salgınlar devam etmektedir. Suriyeli mülteci kamplarında aşılama önemlidir. Küresel: Yılda ~1,5 milyon vaka (DSÖ).
En çok risk altında olan kimler
Traveling to endemic areas, consuming contaminated food or water, poor hygiene practices.
Olası komplikasyonlar
Komplikasyonlar:
Fulminan hepatit: ~%0,5 — mortalite %50–70 (karaciğer nakli gerekebilir)
Kolestatik hepatit: Uzamış sarılık (>3 ay)
Relaps hepatit: %10–15 — tekrar ALT yükselmesi
Ekstrahepatik: Akut böbrek yetmezliği, hemolitik anemi, pankreatit (nadir)
Kronik karaciğer hastalarında: Akut-on-kronik karaciğer yetmezliği — yüksek mortalite
Mortalite: Genel: %0,1–0,3. 50 yaş üstü: %1,8. Kronik karaciğer hastalarında çok daha yüksek.
Beklenen sonuçlar ve iyileşme
Genel prognoz: Mükemmel. Kronik enfeksiyon yoktur. Vakaların >%99'unda tam iyileşme.
VÖO: çocuklarda genel <%0,1, 40 yaş altı yetişkinlerde %0,3, ≥50 yaş yetişkinlerde %1,8'e yükselir.
Fulminan hepatit: nadir (<%0,5), önceden var olan karaciğer hastalığı olanlarda (kronik HBV veya HCV) daha sık.
Relaps hepatit: vakaların %3–20'si belirgin iyileşmeden 1–4 ay sonra relaps yaşar (kendini sınırlar).
Kolestatik hepatit: vakaların <%5'inde uzamış sarılık (>3 ay) — sekel bırakmadan düzelir.
Taşıyıcılık durumu yoktur. Doğal enfeksiyon sonrası ömür boyu bağışıklık.
Coğrafi dağılım ve aktif salgınlar
Bu hastalık aşıyla önlenebilir. Etkili koruma mevcuttur.
Seyahatinizden önce önerilen aşı takvimi hakkında bir seyahat sağlığı uzmanıyla konuşun.
Aşı kliniği bul →Hangi aşıya ihtiyacınız olduğunu biliyor musunuz? Harika. Emin değil misiniz? Sadece gideceğiniz yeri söyleyin — uygun aşıları ve bir klinik bulalım. Ücretsiz, zorunluluk yok.
Bu sayfadaki içerik yalnızca bilgilendirme ve eğitim amaçlıdır. Tıbbi tavsiye, teşhis veya tedavi önerisi niteliği taşımaz. Sağlık sorunlarınız varsa nitelikli bir sağlık uzmanına başvurun. SafeTripVax bir tıbbi hizmet sağlayıcısı değildir.
Tam kullanım koşulları| Bayrak | Ülke | Risk seviyesi |
|---|---|---|
 | Sierra Leone | Yüksek risk |
 | Cambodia | Yüksek risk |
 | Yemen | Yüksek risk |
 | Afghanistan |
| Yüksek risk |
 | Democratic Republic of the Congo | Yüksek risk |
 | India | Yüksek risk |
 | Bangladesh | Yüksek risk |
 | Nigeria | Yüksek risk |
 | Somalia | Yüksek risk |
 | Eritrea | Yüksek risk |