Bu site şu anda temel özellikleri uygulamaktadır ve henüz hasta kullanımı için hazır değildir.
Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır — tıbbi tavsiye değildir
Ne kadar ciddi?
Ölüm riski
Evet
Aşı mevcut mu?
Belirtilere kadar süre
Etkilenen ülkeler
Aktif salgınlar
İlk kez seyahat edenlerde şiddetli deng riski düşüktür. Sivrisinek ısırığından korunma anahtardır — DEET repelent kullanın, uzun kollu giyinin, klimalı odalarda kalın. Seyahatten sonraki 14 gün içinde şiddetli baş ağrısı/eklem ağrısı ile yüksek ateş gelişirse derhal tıbbi yardım alın. Aspirin/ibuprofen kullanmayın.
Sivrisinek kaynaklı viral enfeksiyon olup yüksek ateş ve şiddetli kas/eklem ağrısı ile karakterizedir. Ağır formu ölümcül olabilir.
Belirtiler | Sıklık | Şiddet | Başlangıç |
|---|---|---|---|
| Artralji | 55% | Orta | Erken dönem |
| Kemik ağrısı | 45% | Orta | Erken dönem |
| Yorgunluk | 70% | Hafif | Erken dönem |
| Yüksek ateş | 97% | Ağır | Erken dönem |
| İştahsızlık | 55% | Hafif | Erken dönem |
| Miyalji | 85% | Orta | Erken dönem |
| Bulantı | 60% | Hafif | Erken dönem |
| Retro-orbital ağrı | 70% | Orta | Erken dönem |
| Şiddetli baş ağrısı | 90% | Orta | Erken dönem |
| Kusma | 45% | Hafif | Erken dönem |
| Karın ağrısı | 40% | Hafif | Erken dönem |
| Boğaz ağrısı | 35% | Hafif | Erken dönem |
| Makülopapüler döküntü | 50% | Hafif | Doruk dönem |
| Diş eti kanaması | 15% | Ağır | Doruk dönem |
| Morarma | 10% | Hafif | Doruk dönem |
| Hemoraji | 10% | Kritik | Doruk dönem |
| Hepatomegali | 15% | Orta | Doruk dönem |
| Hipotansiyon | 8% | Kritik | Doruk dönem |
| Peteşi | 20% | Ağır | Doruk dönem |
| Taşikardi | 12% | Ağır | Doruk dönem |
| Bilinç değişikliği | 5% | Orta | Doruk dönem |
| Ödem | 8% | Orta | Doruk dönem |
| Kaşıntı | 60% | Hafif | Geç dönem |
| Şişmiş lenf düğümleri | 30% | Hafif | Her dönem |
Dengue fever is a viral disease transmitted by mosquitoes, occurring in tropical and subtropical regions. It can cause severe flu-like symptoms and, in some cases, life-threatening complications.
Dang humması, 4 farklı serotipe sahip Dang virüsünün (DENV-1 ila DENV-4) neden olduğu, Aedes aegypti ve Aedes albopictus sivrisinekleri tarafından bulaştırılan akut bir viral enfeksiyondur. Farklı serotiplerle ikinci enfeksiyon, antikor bağımlı güçlenme (ADE) mekanizmasıyla ağır dang hummasına (dengue hemorajik ateş/dengue şok sendromu) yol açabilir.
Türkiye'de dang humması endemik değildir; ancak Aedes albopictus (Asya kaplan sivrisineği) Akdeniz kıyılarında tespit edilmiştir ve iklim değişikliği ile yayılım alanı genişlemektedir. İthal vakalar görülebilir — özellikle Güneydoğu Asya, Güney Asya ve Latin Amerika'dan dönen yolcularda. DSÖ verilerine göre dünya genelinde yılda ~390 milyon dang enfeksiyonu meydana gelmektedir.
Bildirimi zorunlu bir hastalıktır.
Acil durum belirtileri (özellikle ateş düşerken!):
Şiddetli karın ağrısı
Sürekli kusma (oral sıvı alamama)
Kanama bulguları: Diş eti kanaması, burun kanaması, hematüri, melena
Soğuk, nemli ekstremiteler + hızlı nabız (şok)
Huzursuzluk veya letarji
Ateşin düştüğü dönemde kötüleşme (KRİTİK DÖNEM)
Derhal 112'yi arayın — yoğun bakım gerekebilir.
En yaygın belirti ve semptomlar
Kuluçka süresi: 4–10 gün
Klasik dang humması:
Ani yükselen ateş (40°C)
Şiddetli baş ağrısı — özellikle retroorbital (göz arkası)
Şiddetli miyalji ve artralji ("kemik kırıcı ateş")
Bulantı, kusma, iştahsızlık
Makülopapüler döküntü (genellikle ateşin 3–4. günü)
Lökopeni, trombositopeni
Ağır dang humması (kritik dönem — ateş düşerken!):
Plazma sızıntısı: Plevral efüzyon, asit
Hemorajik belirtiler: Peteşi, ekimoz, mukozal kanama
Organ tutulumu: Karaciğer (ALT/AST >1.000), ensefalit
Dang şok sendromu: Hipotansiyon, nabız zayıflaması, soğuk ekstremiteler
Belirtileri bilmek, hızlı müdahale için ilk adımdır.
Tipik hastalık seyri:
Uyarı işaretleri (ağır denge geçiş): inatçı kusma, karın ağrısı, mukozal kanama, letarji, >2 cm hepatomegali, düşen trombositlerle birlikte yükselen hematokrit.
Bu hastalık nasıl teşhis edilir
Laboratuvar:
NS1 antijeni (ELISA): İlk 5 gün — erken tanı
Dang IgM/IgG (ELISA): 5. günden itibaren — serokonversiyon
RT-PCR: Serotip tayini, viremik dönemde (ilk 5 gün)
Tam kan sayımı: Lökopeni + trombositopeni + hematokrit artışı (plazma sızıntısı göstergesi)
Turniket testi: Kapiller frajilite değerlendirmesi
Bildirim: İthal vakaların bildirimi önemlidir — HSGM sürveyans.
Mevcut tedavi yöntemleri
Tedavi — destek tedavisi:
Ağızdan veya IV sıvı replasmanı — dehidratasyon önlenmesi
YASAK: Aspirin ve NSAİİ (kanama riskini artırır) — yalnızca parasetamol kullanılmalıdır
Hematokrit takibi — plazma sızıntısının izlenmesi
Trombosit transfüzyonu: Yalnızca aktif kanama varsa
Ağır dang humması — yoğun bakım:
Agresif IV sıvı replasmanı (kristaloid, gerekirse kolloid)
Kan ürünleri (aktif kanama)
Organ desteği
Kritik dönem: Ateşin düştüğü 24–48 saat EN TEHLİKELİ dönemdir — yakın takip gerekir.
Çoğu vaka erken teşhisle etkili bir şekilde tedavi edilir.
Kendinizi nasıl korursunuz
Sivrisinek korunması — temel önlem:
DEET, ikaridin veya IR3535 içeren böcek kovucu (gündüz saatlerinde!)
Uzun kollu açık renkli giysiler
Sivrisinek ağı (konaklama yerlerinde)
Durgun su birikintilerinin ortadan kaldırılması (üreme alanları)
Aşı:
Qdenga (TAK-003): 2 doz (0, 3 ay) — daha önce dang geçirmiş veya geçirmemiş bireylerde kullanılabilir
Dengvaxia (CYD-TDV): Yalnızca daha önce dang geçirmiş bireylerde — seropozitivite doğrulaması gerekir
Türkiye'de: Endemik olmadığı için rutin aşılama önerilmez; seyahat aşısı olarak değerlendirilebilir.
Hazırlık en iyi korunmadır.
Seyahat edenlere öneriler:
Dang endemik bölgelere (Güneydoğu Asya, Latin Amerika, Karayipler) seyahatte gündüz saatlerinde sivrisinek korunması
Özellikle yağmur mevsiminde risk daha yüksek
Ateş + seyahat öyküsü → dang düşünülmeli
Aspirin ve ibuprofen KULLANMAYIN — yalnızca parasetamol
İkinci kez dang geçirme riski olanlar: Seyahat öncesi danışmanlık
Türk turistler için yüksek riskli destinasyonlar: Tayland, Bali, Maldivler, Meksika, Brezilya, Filipinler
İstatistikler ve coğrafi veriler
Türkiye'de dang humması endemik değildir; ancak ithal vakalar bildirilmektedir. Aedes albopictus Akdeniz kıyılarında tespit edilmiştir — otoktön bulaş potansiyeli izlenmektedir. Küresel: 2023 rekor yıl — 6+ milyon bildirilen vaka. En yüksek yük: Güneydoğu Asya, Latin Amerika, Batı Pasifik. Türk turistlerin sık gittiği destinasyonlar: Tayland, Endonezya (Bali), Maldivler, Meksika — dang riski yüksek.
En çok risk altında olan kimler
Traveling to endemic areas during peak transmission seasons, outdoor activities during mosquito activity hours.
Olası komplikasyonlar
Komplikasyonlar:
Dang hemorajik ateş (DHF): Plazma sızıntısı + kanama
Dang şok sendromu (DSS): Mortalite tedavisiz >%20, tedaviyle <%1
Masif kanama: GIS kanaması, intrakranial kanama
Karaciğer yetmezliği: ALT/AST >1.000
Ensefalit, miyokardit (nadir)
İkinci enfeksiyon riski: Farklı serotiplerle ADE — ağır seyir riski belirgin artar
Mortalite: Tedavisiz ağır dang: >%20. Uygun tedaviyle: <%1.
Beklenen sonuçlar ve iyileşme
Klasik deng ateşi: Yeterli destekleyici bakımla VÖO <%1. 2–7 günde kendini sınırlar.
Ağır deng (deng hemorajik ateşi / deng şok sendromu):
Uzman yönetimiyle VÖO %2,5, uygun tedavi olmaksızın %20'ye kadar.
Ağır hastalık için temel risk faktörleri: farklı bir DENV serotipiyle sekonder enfeksiyon (antikora bağımlı güçlendirme, ADE), <15 yaş, beslenme durumu, kronik hastalıklar (diyabet, astım), belirli HLA tipleri.
Ağır dengden iyileşme genellikle tamdır, ancak nekahat uzayabilir (haftalar-aylar).
Uzun vadeli: Bir serotiple enfeksiyon o serotipe ömür boyu bağışıklık sağlar ancak diğer üç serotipe yalnızca geçici (2–3 ay) çapraz koruma sağlar. Sonraki heterotipik enfeksiyon ağır hastalık riski daha yüksektir.
Coğrafi dağılım ve aktif salgınlar
Bu hastalık aşıyla önlenebilir. Etkili koruma mevcuttur.
Seyahatinizden önce önerilen aşı takvimi hakkında bir seyahat sağlığı uzmanıyla konuşun.
Aşı kliniği bul →Hangi aşıya ihtiyacınız olduğunu biliyor musunuz? Harika. Emin değil misiniz? Sadece gideceğiniz yeri söyleyin — uygun aşıları ve bir klinik bulalım. Ücretsiz, zorunluluk yok.
Bu sayfadaki içerik yalnızca bilgilendirme ve eğitim amaçlıdır. Tıbbi tavsiye, teşhis veya tedavi önerisi niteliği taşımaz. Sağlık sorunlarınız varsa nitelikli bir sağlık uzmanına başvurun. SafeTripVax bir tıbbi hizmet sağlayıcısı değildir.
Tam kullanım koşulları| Yüksek risk |
| Nepal | Yüksek risk |
| Taiwan | Yüksek risk |
| Samoa | Yüksek risk |
| Laos | Yüksek risk |
| Malaysia | Yüksek risk |
| Indonesia | Yüksek risk |